Debat Jeugdzorgkosten

jeugdzorg.jpg

Door Monique Bakker op 17-05-2021

De grote tekorten in de Jeugdzorg en het gebrek aan sturing, grip en urgentie baart de VVD grote zorgen. Het is tijd voor concrete interventies en we willen de wethouder de gemeenteraad elk kwartaal informeert zodat de raad meer aan sturing en monitoring kan doen. Ook zullen we duidelijke kaders moeten stellen. Wat valt er onder jeugdzorg? Wanneer is goed, goed genoeg? We willen kwaliteit voor jonge Zwollenaren die een steuntje in de rug kunnen gebruiken, kwaliteit die we willen garanderen voor onze kinderen en onze kleinkinderen en kwaliteit die we alleen kunnen borgen door een sluitend financieel systeem. Lees de hele bijdrage van Jeroen hieronder:

”Soms zit het mee en soms zit het tegen." Dat is natuurlijk een dooddoener eerste klas. Maar als het onverhoopt tegenzit heb je iemand nodig die je helpt. Je een steuntje in de rug geeft om weer op het juiste pad te komen. Niets meer, maar ook niets minder. Het is een belangrijke rol voor de overheid. Wat je niet wil is een overheid die doorschiet in diagnosedrift en daardoor levenslang een stempel geeft. Dit steuntje in de rug kost geld, maar het is een investering in iemands toekomst. Willen we dit in de toekomst
garanderen voor onze kinderen dan moet het systeem van uitgaven en inkomsten in balans zijn. En dat is het nu niet zo.


Helaas zijn we dit voorjaar geconfronteerd met opnieuw grote tekorten in de Jeugdzorg. In 2020 ruim 3 miljoen euro oftewel 10%. Erger nog is het gebrek aan sturing, aan grip en zelfs aan urgentie. Op deze manier is er straks geen geld voor wegen, schoolplein, groen en sportverenigingen voor onze kinderen. We hebben ingegrepen in 2018, maar zullen dat nu nog een keer moeten doen. Er is duidelijkheid en zekerheid nodig. In deze bijdrage zal ik ingaan op grip & inzicht, monitoring en kaderstelling.

Na de grote tekorten, kort voor de vorige verkiezingen, is in juli 2018 door onze fractie een motie ingediend voor meer grip en sturing. Dat is drie jaar geleden. In de beantwoording op deze motie in mei 2019, op de kop af twee jaar geleden, worden voorstellen gedaan voor meer inzicht en grip. Bijvoorbeeld door tijdige facturatie en accounthouderschap. Wat schets onze verbazing, juist het niet tijdig en laat factureren zorgt twee jaar later weer voor problemen. Wat is er dan de afgelopen twee jaar gebeurd?


Onze fractie wil dit ook graag weten omdat de nota is doorspekt van acties die we de komende periode gaan doen en dit najaar naar de Raad komen. We gaan een analyse uitvoeren, we gaan scenario’s in kaart brengen, we gaan werken aan een project voor meer inzicht. Dat had toch de afgelopen jaren al kunnen gebeuren? Graag een reactie van de wethouder hierop. Wat de fractie van de VVD betreft is er nu wel voldoende gestudeerd en onderzocht. Met het rapport van KPMG, AEF, RSJ en informatienota’s in de hand moet het mogelijk zijn om op korte termijn interventies voor te stellen. Liefst nog voor de zomer. Dat zou pas
echt getuigen van urgentie. We overwegen een motie op dit punt.

Natuurlijk is er gewerkt aan het inkoopmodel van het RSJ. Dat lijkt zeker een stap in de goede richting, maar is dat dan de heilige graal? Want voorzitter het RSJ is een serviceteam. Het zou ons moeten ontzorgen. Maar dat is niet het gevoel dat bij de VVD beklijft na de informatieronde van vorige week. De vraag aan het RSJ waar ze zelf denken dat de problemen ontstaan moest schriftelijk worden afgedaan. Het antwoord dat we daarna krijgen is abstract en kijkt naar de dingen die we gaan doen. Weer dingen die we “nog gaan doen”. Eerlijk gezegd ontbreekt ook daar het gevoel van urgentie. We overschrijden immers nu de begroting met 10%. Deventer is een voorbeeld in onze regio, ook onderdeel van RSJ, waar kosten en inkomsten in balans zijn. Het is opvallend dat juist zij geen gebruik maken van de inkoopmodellen van RSJ. Hoe kijkt de wethouder naar de rol van het RSJ in deze?


Grip is één ding, maar uiteindelijk moeten we kunnen monitoren hoe het gaat. Dat geeft mogelijkheden om bij te sturen. Bij de hervormingsagenda hebben we hiervoor de halfjaarrapportages ingesteld. Zodat de Raad gevoel krijgt bij de maatregelen en welke bijdrage deze leveren aan de doelstelling. Maar blijkbaar is dat onvoldoende waar het de Jeugd betreft. Tijdens de laatste rapportage was er immers nog geen vuiltje aan de lucht. Achteraf blijkt dat we grote tekorten hebben. Dat moet anders.

In het rapport “Eigenwijs Transformeren” wat enkele maanden geleden is uitgekomen is onderzoek gedaan naar de succesfactoren van de gemeenten die wel grip hebben op Jeugdzorguitgaven. Eerlijk is eerlijk, veel van de dingen die daar naar voren komen kennen we bij de gemeente Zwolle. Bijvoorbeeld sturen op de toegang. Maar wat mij bijblijft uit het rapport is de sterke aanbeveling om meer en vaker te monitoren en dit te delen met de Raad.

Het lijkt onze fractie verstandig dat we ook als Raad meer aan het stuur komen in dit dossier. Wat betreft de VVD moet er meer en beter worden geïnformeerd. In een aantal gemeenten is dat maandelijks, wat ons betreft is dat niet nodig. Maar een kwartaalrapportage lijkt me in deze situatie redelijk. We overwegen een motie op dit punt.

Tot slot. Er zijn klassen in Zwolle waar ruim 10% van de kinderen dyslectisch is. De prevalentie is landelijk minder dan 5%. Het kan toch niet zo zijn dat het in ons kraanwater zit voorzitter? De afgelopen weken heb ik aan de ene kant ouders gehoord die 18 weken moeten wachten op hulp voor hun kinderen, maar ook ouders die (eenmaal in het systeem) veel meer hulp krijgen dan ze zelf nodig achten. Als we geen grip hebben op de instroom en uitstroom zullen we duidelijker kaders moeten stellen. Wat is nog Jeugdzorg? Wanneer is goed ook goed genoeg? De deskundige van het AEF, waar de wethouder graag aan refereert, geeft dit ook aan tijdens de informatieronde. VVD kamerlid Martin Wörsdörfer heeft eind vorig jaar, samen met de fracties van D66, CDA en ChristenUnie een motie ingediend voor een duidelijk afwegingskader. Deze motie is Kamerbreed aangenomen. Het roept op tot een afwegingskader voor gemeenten, eigenlijk een definitie van “normaal” en wat onder Jeugdzorg valt. We lezen hier wel iets over in de aangekondigde onderzoeken, maar voor ons is het onduidelijk wat de wethouder van plan is. Is de wethouder bekend met
deze motie, hoe kijkt hij hier tegenaan? We zouden als VVD fractie deze motie ook op Zwols niveau interessant vinden en overwegen ook hier desnoods een motie.

Voorzitter, het doel van de decentralisatie is het verhogen van kwaliteit van zorg.
Kwaliteit voor jonge Zwollenaren die een steuntje in de rug kunnen gebruiken.
Kwaliteit die we willen garanderen voor onze kinderen en onze kleinkinderen.
Kwaliteit die we alleen kunnen borgen door een sluitend financieel systeem.


En daarom moeten we nu kritisch kijken naar Jeugdzorg. We hebben hiervoor een aantal voorstellen gedaan en zien de reactie van de wethouder graag tegemoet."

Terug